تصاویر جدید
آمار بازدید
آخرین بروز رسانی 1400/3/30 2021/6/20

سلسلة الحقوق

تصویر کوچک شده
بسم الله الرحمن الرحيم
«مقدمه»
بدون شك، وضعيت اسفبار انسان قرن بيست و يكم به دليل عقب ماندگي او از قافلة تكنولوژي و پيشرفت مادي نيست. بلكه علت اصلي اين نابسامانيها، بي‌بهره بودن او از اخلاق اسلامي است. منظور ما از اخلاق، مجموعه‌اي از صفات و خصايل رفتاري و رواني است كه از ساده‌ترين رفتار فرد تا پيچيده‌ترين رابطه اجتماعي او امتداد دارد. ايجاد چنين انساني با آن اخلاق مطلوب، فقط در سايه ی تربيت كامل و همه جانبه ی ديني و اسلامي امكان پذير است. بنابراين، رمز سعادت بشري، گام برداشتن در جهت نيل به اين عنصر بسيار مهم است كه در سايه ی آن، تواناييهاي مادي و تكنولوژي افسار گسيخته نيز تحت نظام و كنترل در ميآيد. مجموعه ی حاضر برداشتي است، از كتاب «چگونه فرزندان خود را تربيت كنيم» اثر نويسنده ـ مترجم توانا «عبدالله ناصح علوان ـ عبدالله احمدي» كه سعي دارد مهمترين وظايف يك فرد مسلمان را نسبت به اجتماع خود بازگو كند. وظايف و حقوقي كه با رعايت آنها، جامعه اسلامي ما، عاري از هر گونه ناهنجاريهاي اخلاقي، تزلزل روحي و رواني بوده و نظام اجتماعي ما بر اساس همكاري و احترام به يكديگر، رابطه ی مستحكم، آداب عالي و محبت متقابل بنيان ميشود. اميد است همه پدران و مربيان عزيز، از اين اصول و آداب اسلامي كمال استفاده را برده و در زندگي عملي خويش آنرا به كار بندند و در تربيت و پرورش صحيح اميدهاي نسل آينده اين مرز و بوم كوشا باشند.

(حقوق والدين)

مهم‌ترين حقوق اجتماعي كه فرزندان ما بايد خود را ملزم به رعايت آن نمايند و به اجراي آن بپردازند، حقوقي است كه به والدين تعلق دارد. آن حقوق عبارتند از:
1ـ اطاعت پدر و مادر در تمامي امور غير از گناه.
2ـ خطاب قرار دادن آنها با ادب و مهرباني.
3ـ برخاستن در مقابل آنان، وقتي كه وارد منزل ميشوند.
4ـ بوسيدن دست آنها، صبح و عصر و در مناسبات مختلف.
5ـ حفظ آبرو، حيثيت، اعتبار و دارايي آنها.
6ـ رعايت احترام و دادن هر چيزي كه طلب ميكنند.
7ـ مشورت با آنان در تمامي كارها.
8ـ دعا و طلب بخشش دائمي براي آنان.
9ـ وقتي مهمان بر ايشان ميآيد فرزند، در كنار در بوده و مراقـب نگاه آنان باشد كه شايد با اشاره چيزي را بخواهند.
10ـ انجام كارهايي كه والدين به آن امر نكرده‌اند، اما آنها را خوشحال ميكند.
11ـ بلند نكردن صدا در مقابل آنان.
12ـ سخن نگفتن در خلال صحبت آنها.
13ـ خارج نشدن از منزل بدون اجازه آنها.
14ـ بيدار نكردن ناگهاني آنها از خواب.
15ـ برتري ندادن همسر يا فرزندان بر آنان.
16ـ سرزنش نكردن آنها، در صورت انجام دادن كاري بر خلاف ميل ما.
17ـ خودداري از خنده بي‌مورد در حضور آنان.
18ـ نخوردن غذايي كه پيش روي آنان است.
19ـ دست نبردن به طرف غذا قبل از آنان.
20ـ دراز نكشيدن و نخوابيدن در حضور آنان، مگر آنكه اجازه بدهند.
21ـ دراز نكردن پاها در حضور آنان.
22ـ وارد نشدن و راه نرفتن پيش از آنان.
23ـ جواب دادن به نداي آنها به محض شنيدن.
24ـ احترام گذاشتن به دوستان آنها در زمان حيات و بعد از وفات.
25ـ دوستي نكردن با كسانيكه به پدر و مادر خود بدي ميكنند.
26ـ دعا براي آنان خصوصاً بعد از وفات كه بسيار سودمند است. و تكرار آيه «رَبِّ ارْحَمْهُمَا الآيه». معني آيه: پروردگارا آنان را مورد رحم و عطوفت خويش قرار ده، چنانكه مرا از كودكي با مهر خويش پروردند.


(حقوق معلم)

از جمله حقوق مهم اجتماعي كه بايد والدين و مربيان عزيز به آن توجه داشته باشند، حق معلم است. كسيكه عهده دار آموزش و تربيت است، شايسته است همواره بر رعايت احترام معلم و بزرگداشت مقام شامخ وي تاكيد كند و آنرا بر شاگردان خود تذكر دهد تا تربيت اجتماعي مناسب بر مبناي رعايت آداب اجتماعي در مقابل كساني داشته باشند كه بر گردن آنها حق تعليم و تربيت و راهنمايي دارند. خصوصا معلميني كه به صفت نيكي و تقوي و مكارم اخلاقي آراسته هستند. آنچه كه از رهنمودها و سفارشات معلم اول اسلام حضرت محمد صلی الله علیه و سلم در ارتباط با بزرگداشت علماء و احترام به معلمين، برداشت ميشود عبارتند از:
1ـ بر متعلم لازم است نسبت به معلم خود تواضع و فروتني داشته باشد.
2ـ متعلم براي آنكه به نحو احسن از معلم استفاده كند، بايد به كمال اخلاقي و عظمت روحي او معتقد باشد.
3ـ متعلم بايد حق معلمش را بشناسد و قدر زحمات او را بداند.
4ـ متعلم نبايد معلمش را با نام كوچك يا بزرگ صدا بزند بلكه بايد با عباراتي مانند: سرورم، استادم يا معلمم را به كار برد و اگر در غياب معلمش نامي از او ميبرد بايد طوري باشد كه حاكي از احترام و بزرگداشت او باشد مانند: معلم فاضل من، استاد ما فلان كس، مربي و راهنماي ما.
5ـ متعلم بايد همواره براي استادش دعاي خير كند و فرزندان و اهل خانواده و خويشان معلمش را مورد احترام قرار دهد. پس از وفات معلمش به زيارت قبر وي برود و برايش طلب استغفار نمايد.
6ـ بر متعلم لازم است در صورت بد اخلاقي و خشونت معلم، صبر كند.
7ـ متعلم در خدمت معلم بايد با احترام بنشيند.
8ـ متعلم نبايد بدون اجازه، وارد مكاني شود كه معلم حضور دارد.
9ـ اگر معلم گفته يا مطلبي را تكراري بيان كرد، متعلم بايد با نشاط و دقت گوش فرا دهد.
10ـ متعلم بايد با قلب و ذهني خالي از مشاغل و مسائل روزمره، در كلاس درس حاضر شود تا با فراغ بال و شرح صدر، هر آنچه كه معلم ميگويد بفهمد و ياد بگيرد.
11ـ معلم، اگر در محل درس و در موعد مقرر در آنجا حاضر نباشد، متعلم نبايد به دنبال وي برود، بلكه به انتظار آمدن وي بنشيند. و اگر نيامد يك جلسه از درسش را از دست ميدهد.
12ـ معلم اگر خوابيده بود، متعلم نبايد آنرا بيدار كند. بايد صبر كند تا بيدار شود يا برود و بعداً برگردد.

حضرت علي رضی الله عنه در ارتباط با حق عالم بر متعلم ميفرمايد: «حق عالم بر تو آن است كه اضافه بر سلام معمولي كه به مردم ميكني تحيت تو براي او اختصاصي باشد، رو به رويش بنشيني، با دست به او اشاره نكني، در حضور او با چشم و ابرو به ديگران اشاره نكني و نگويي فلان كس بر خلاف شما، فلان مطلب را گفته است. در حضورش غيبت نكني، لغزش او را نخواهي و اگر خطاء كرد عذرش را قبول كني، به خاطر خداي تعالي به او احترام بگذاري و اگر نيازي داشت پيش از ديگران براي بر آوردن آن اقدام كني. در حضورش، درِ گوشي با كسي سخن نگويي، لباسش را نگيري و اگر خسته بود در ادامه دادن درس اصرار نورزي، اگر سخنش طولاني شد خسته و ملول نگردي. معلم مانند درخت نخل است بايد صبر كني و منتظر باشي ببيني چه وقت ثمره‌اي از آن بر تو مي‌ريزد». حضرت علي رضی الله عنه در اين سفارش، تمام آنچه را كه در ارتباط با عالم و متعلم ضروري است، بيان فرموده‌اند.


(حقوق دوست)

يكي از مراحل حساس و مهم تربيتي، انتخاب دوست مؤمن و همنشين نيكوكار براي جوانان و نوجوانان است كه در تكامل شخصيت آنان و در باروري خصائل نيكو و پسنديده، نقش اصلي را ايفاء مي‌كند. گوش جان بسپاريم به فرمايشات معلم اول اسلام حضرت محمد صلی الله علیه و سلم، آنجا كه ميفرمايد: همنشين خوب مانند كسي است كه با خود ماده‌اي خوشبو دارد. يا به تو از آن مقداري ميدهد يا مقداري از او ميخري يا حداقل بوي خوش از آن به تو ميرسد. اما رفيق بد مانند كسي است كه در دم آهنگري ميدمد. يا آتش، لباست را ميسوزاند و يا بوي بدي از او به تو ميرسد. از جمله حقوقيكه در ما بين دوستان و آشنايان رعايت آن شايسته است عبارتند از:
1ـ سلام كردن به هنگام ملاقات: پيامبر بزرگوار اسلام فرموده‌اند: «وارد بهشت نمي‌شويد مگر آنكه ايمان داشته باشيد و ايمان نخواهيد داشت مگر آنكه يكديگر را دوست بداريد، آيا مي‌خواهيد شما را راهنمايي كنم كه چگونه همديگر را دوست بداريد؟ سلام دادن را بين خود رايج كنيد».
2ـ عيادت كردن از او، به هنگام بيماري: پيامبر اكرم صلی الله علیه و سلم فرمودند: «به عيادت بيماران برويد، به گرسنگان طعام بدهيد و اسرا را آزاد كنيد».
3ـ جواب دادن به هنگام عطسة وي: ابو هريره رضی الله عنه مي‌گويد: رسول خدا صلی الله علیه و سلم فرمود: هر كدام از شما كه عطسه كرد بگويد: «الحَمْدلله» و برادر يا دوستش نيز در جواب او بگويد: «يَرْحَمُكَ الله». و فرد عطسه‌كننده مجددا جواب دهد: «يَهْدِيْكُمُ الله و يُصْلِح بَالَكُم» يعني خداوند شما را هدايت كند و روزتان را نيكو گرداند.
4ـ ديدار دوست در راه خدا: در روايتي از مسلم آمده است كه پيامبر اكرم صلی الله علیه و سلم فرمودند: «مردي به ملاقات دوستش در ده ديگري مي‌رفت. خداي تعالي براي آزمايش، يكي از ملائك را به سراغش فرستاد.
او در راهش كمين كرد و هنگامي كه مرد عبور مي‌كرد بيرون آمده پرسيد: كجا مي‌روي؟ مرد گفت: دوستي در اين ده دارم و مي‌خواهم به ديدارش بروم. مأمور الهي پرسيد: آيا با خود هديه‌اي آورده‌اي كه به او بدهي؟ مرد گفت: خير!! فقط به خاطر خداي تعالي او را دوست دارم و به ديدارش مي‌روم. مأمور الهي گفت: من فرستادة خداوند هستم، آمده‌ام كه به تو خبر دهم، خداي تعالي فرمود: من تو را دوست دارم مانند تو كه رفيقت را دوست داري.
5ـ كمك كردن در هنگام گرفتاري و درماندگي: پيامبر اكرم صلی الله علیه و سلم مي‌فرمايند: «مسلمان، برادر مسلمان است، به او ظلم نمي‌كند. او را ياري مي‌دهد و رها نمي‌كند، كسي كه براي رفع نياز برادر مسلمانش مهيا باشد، خداي تعالي در روز قيامت نيازش را برآورده مي‌سازد تا آخر حديث».
6ـ قبول و اجابت دعوت، زماني كه دعوت به نامشروع نباشد: پيامبر بزرگوار اسلام مي‌فرمايند: «هر مسلمان بر مسلماني ديگر پنج حق دارد: جواب دادن سلام، عيادت مريض، اتباع جنازه، قبول كردن دعوت او و جواب كسي كه پس از عطسه، الحمدلله گفته است».
7ـ تبريك گفتن به مناسبت اعياد و مراسم و مناسبات مختلف: پيامبر اكرم صلی الله علیه و سلم مي‌فرمايند: «كسي كه دوستش را هنگام بازگشت از نماز جمعه مي‌بيند، بگويد: خداي تعالي عبادت تو و ما را قبول كند».
8ـ هديه دادن، گر چند چيز كوچك و کم ارزش: رسول خدا فرمودند: «به يكديگر هديه بدهيد تا يكديگر را دوست داشته باشيد».


(حقوق همسايه)

يكي ديگر از حقوقي كه لازم است ما انسانهاي متدين و با تقوي به آن توجه داشته باشيم و در جهت آموزش آن به كودكان خود سعي كنيم، حقوق متعلق به همسايه است. تمامي كسانيكه از طرف راست، چپ، بالا و پائين تا چهل خانه، مجاور خانة فرد مسلمان هستند همساية او محسوب ميشوند و اداي حق آنان واجب ميگردد. آن حقوق عبارتند از:
1ـ خود داري از آزار همسايه: مهم‌ترين و بدترين نوع آزار و اذيت همسايه عبارتند از: زنا، دزدي، دشنام و فحش دادن، ريختن زباله وكثافت جلوي درِآنان و ... رسول اكرم صلی الله علیه و سلم پيوسته موارد مذكور را از بدترين نوع آزار ميشمردند و ياران خود را همواره از ارتكاب آن نهي مينمودند. روزي پيامبر اكرم صلی الله علیه و سلم از يارانش سوال كرد: نظرتان درباره زنا چيست؟ گفتند: عملي است كه خدا و پيامبر او تا روز قيامت آن را حرام كرده‌اند. رسول خدا صلی الله علیه و سلم فرمودند: «لان يزني الرجل بعشرة نسوة ايسر عليه من ان يزني بامراة جاره». گناه شخصي كه با ده زن غير همسايه زنا مي‌كند سبك‌تر است از گناه كسي كه با زن همسايه زنا مي‌كند.
پيامبرصلی الله علیه و سلم فرمودند: نظرتان درباره دزدي چيست؟ گفتند: عملي است كه خدا و پيامبر او تا روز قيامت آن را حرام كرده‌اند. فرمود: «لان يسرق الرجل من عشر ابيات ايسر عليه من ان يسرق من جاره» يعني: گناه شخصي كه از ده خانه غير همسايه دزدي مي‌كند، سبك‌تر است ازگناه كسي كه از خانة همسايه دزدي مي‌كند. اما در مورد آزار دادن با دست و زبان، بايد گفت كه مشمول گفته رسول خدا صلی الله علیه و سلم ميشود كه فرمودند: «والله لايؤمن، والله لايؤمن، والله لايؤمن، قيل من يا رسول الله؟ قال الذي لايأمن جاره بوائقه ـ شروره» يعني: به خدا قسم ايمان ندارد، به خدا قسم ايمان ندارد، به خدا قسم ايمان ندارد. پرسيدند چه كسي ايمان ندارد؟ فرمود:كسيكه همسايه‌اش از بدي و شرارت او در امان نيست.
2ـ حمايت همسايه: حمايت همسايه و خود داري از ظلم به او، يكي از تجليات و مظاهر پاكي و طهارت نفساني فرد مسلمان بوده و از ديدگاه اسلامي فضيلتي از فضايل اخلاقي به شمار مي‌رود. اما آنچه كه به شرف، عظمت و همت فرد مسلمان دلالت ميكند، تلاش او براي نجات همسايه‌اش از بلايي است كه بر سرش آمده و يا مصيبتي است كه برايش اتفاق افتاده است. اصل حمايت همسايه و دفع ظلم از او و تحقير نكردنش را از گفتة مبارك پيامبر خدا صلی الله علیه و سلم استنباط كرده‌ايم كه فرموده است: مسلمان، برادر مسلمان است، به او ظلم نميكند و تحقيرش نمينمايد، كسيكه نياز برادر مسلمانش را برآورد، خداي تعالي نيازش را رفع ميكند و كسي كه بار سختي يا مشكلي را از دوش برادر مسلمانش بردارد، خداي تعالي در روز قيامت گشايشي در كارش ايجاد ميكند و كسيكه مسلماني را بپوشاند، خداي تعالي در روز قيامت او را خواهد پوشاند. حمايت از همسايه، پيوسته از معروفترين افتخارات عرب بوده تا جائي كه اشعار آنان مملو از اين مفاهيم است.
3ـ خوبي كردن به همسايه: در اداي حق همسايگي همين كافي نيست كه فرد مسلمان از آزار و اذيت همسايه‌اش خود داري كند يا با نيروي مادي و يا نفوذ معنوي خود، از او دفاع كند. بلكه لازم است كه در هنگام از دست دادن عزيزي و پيش آمدن مصيبتي، با رفتاري شايسته و مناسب، غم و غصه آنان را بزدايد و موجب تسكين و آرامش آنان گردد. در شادي آنها شريك باشد و از بيمارانش عيادت كند. در سلام پيش‌دستي نمايد و همسايه‌اش را به سوي آنچه خير دنيا و آخرت اوست راهنمايي كند. پيامبر گرامي اسلام صلی الله علیه و سلم، احترام گذاشتن به همسايه را از خصائل ايمان ناميده و مي‌فرمايد: «من كان يؤمن بالله واليوم الاخر فليكرم جاره». يعني: كسي كه به خدا و روز قيامت ايمان دارد به همسايه‌اش احترام بگذارد. و باز ميفرمايد: كسيكه درِ خانه‌اش را بر روي همساية‌ خود، از ترس مال و دارائيش از روي خست ميبندد، مؤمن نيست. و مؤمن نيست كسيكه همسايه‌اش از شرارت او در امان نيست.
4ـ تحمل آزار و اذيت همسايه: تا حال با سه فضيلت اخلاقي در ارتباط با حق همسايگان آشنا شديم. اكنون با فضيلت چهارم آشنا مي‌شويم و آن، گذشت از خطاها و چشم پوشي از لغزش‌هاي اوست. بديهاي او را با ديدة گذشت و بردباري بنگريم، خصوصا بديهايي كه بدون قصد و نيت صورت ميگيرند، يا عمل بدي كه از انجام آن پشيمان شده و براي عذر خواهي آن آمده است.
بدون ترديد مسلمانيکه، از فردي كه در حق او ناداني ميكند، ميگذرد و به فردي كه با او بدي نموده، نيكي ميكند و كسي را كه به او ظلم كرده، مي‌بخشد، در بالاترين مراتب اخلاقي قرار دارد و در روز قيامت در بلندترين منازل سعادت خواهد بود. پيامبر خدا صلی الله علیه و سلم فرمودند: آيا شما را راهنمايي كنم به آنچه كه درجات آدمي را بالا می برد؟ گفتند: آري يا رسول الله! فرمود: «از كسي كه نسبت به تو ناداني نمود، بگذري و از كسيكه به تو بدي كرد، درگذري و كسي را كه از دادن چيزي به تو خود داري نمود، ببخشايي و با كسيكه با تو قطع رابطه كرد، ارتباط برقرار كني». و راست گفت پروردگار عظيم، آنجا كه فرمود: «و لاتستوي الحسنة ولا السيئة ادفع بالتي هي احسن، فاذا الذي بينك و بينه عداوة كانه ولي حميم». يعني نيكي و بدي يكسان نيستند، بدي را با روشي نيكوتر دفع كن، در آن هنگام، آنكه بين تو و او دشمني است، گويي دوستي گرامي است.

اميدواريم همة ما از اين اصول و قواعد تربيتي و اسلامي، نهايت استفاده را برده و در زندگي عملي خود آنرا به كار بنديم و در ساختن جامعه‌اي آباد و نسلي فرهيخته بكوشيم. كليه مطالب، از كتاب «چگونه فرزندان خود را تربيت كنيم»، با اندكي تغييرات برداشت گرديد.
حوزه علميه عرفاني عرفان آباد ـ محمود تنگلی
بی‌شک دیدگاه هر کس نشانه‌ی تفکر اوست، ما در برابر نظر دیگران مسئول نیستیم
تصویر اتفاقی
تدارکات لازم برای مراسم فارغ التحصیلی 18 مهرماه 1387

تدارکات لازم برای مراسم فارغ التحصیلی 18 مهرماه 1387

خطیب در حال اقامه خطبه

خطیب در حال اقامه خطبه

اعضای دارای بیشترین پیام
1 mohammad2
mohammad2
172
2 elyas 130
3 SAHABI 111
4 sahneh 91
5 gapist 56
6 neghab
neghab
30
7 nurahmed
nurahmed
25
8 alten 21
9 men 19
10 IBB
IBB
19
جدول اوقات شرعی